Yapay zekâyla yapılmış siteleri ölçtük.

Kısa sonuç

• Siteler ilk HTML’de çoğu zaman boş: ölçülen sitelerin %45’inde JavaScript çalışmadan önce sayfada 50 kelimeden az metin var. JavaScript çalıştırmayan bir tarayıcı ya da yapay zekâ botu bu sayfaları neredeyse boş görüyor.
• Yavaş açılıyorlar: PageSpeed Insights mobil puanının medyanı 76; en büyük içeriğin ekrana gelmesi (LCP) medyanda 5,8 saniye sürüyor ve yalnız %25’i Google’ın «iyi» eşiği olan 2,5 saniyenin altında kalıyor.
• Erişilebilirlik hataları yaygın: yalnız %23’ünde otomatik erişilebilirlik denetimi hiçbir ihlal bulmadı; %68’inde yetersiz renk kontrastı var.
• Başka sunuculara bağlanıyorlar: %95’i ilk yüklemede başka bir alan adındaki sunucuya istek atıyor. 40 sitenin 8’i, ziyaretçi hiçbir şeye dokunmadan analitik ya da reklam çerezi yazıyor.
• Güvenlik başlıklarında tablo tek renk: HSTS hepsinde var, içerik güvenliği politikası (CSP) hiçbirinde yok. Sonuç her araçta bütün sitelerde aynı; yani sitenin değil, platformun sunucu ayarı.

Örneklem nasıl kuruldu?

Lovable, Base44, Bolt, Create ve Mocha gibi araçlar, yapılan siteyi kendi alan adlarının bir alt alanında yayına alabiliyor (proje-adi.lovable.app gibi). Bu adresler herkese açık ve Common Crawl’un düzenli taramalarında yer alıyor. Eylül ve Ekim 2026 taramalarının URL dizininde bu beş aracın alt alan adlarında 11.770 site bulduk: Lovable 9.986, Base44 1.696, Create 60, Bolt 28. Mocha’nın alt alan adında başarıyla taranmış kayıt yoktu.

Dizinin kendi dil alanı bu siteler için zayıf bir işaret: tek sayfa uygulamalarının ilk HTML’inde metin az olduğu için 11.770 sitenin yalnız 19’unu Türkçe işaretliyor. Bu yüzden dili tarayıcıda tespit ettik: 488 sitenin ana sayfasını bir kez açıp görünür metindeki Türkçe harf oranına ve sık Türkçe sözcüklere baktık. Gerçek içerik taşıyan 12 Türkçe site çıktı; biri bir yazılım firmasının deneme uygulaması olduğu için çıkarıldı.

Örneklem, bu 11 Türkçe site ile Türkçe olmayan gerçek içerikli adaylardan sabit bir tohumla rastgele çekilen 29 siteden oluşuyor. Çekilişte her aracın payı dizindeki payına yakın tutuldu; Bolt ve Create gibi küçük araçlardan en az ikişer site alındı. Sonuç 40 site: Lovable 31, Base44 5, Bolt 2, Create 2.

Ne ölçtük, nasıl?

Her sitenin yalnız ana sayfasını, gerçek bir Chrome tarayıcısıyla, önce JavaScript kapalı sonra açık olarak açtık:

1. JavaScript kapalıyken görünür kelime sayısı ve açıkken kelime sayısı.
2. Başlık, meta açıklama, kanonik adres ve sayfanın dil bildirimi.
3. robots.txt ve XML site haritası.
4. Yapısal veri (JSON-LD).
5. Otomatik erişilebilirlik denetimi (axe-core 4.13.0, WCAG 2.2 AA kuralları).
6. Mobil hız: PageSpeed Insights, site başına üç koşumun medyanı.
7. İlk yüklemede üçüncü taraf istekler ve yazılan çerezler, ziyaretçi hiçbir şeye tıklamadan.
8. Gizlilik, aydınlatma ya da çerez politikası bağı.
9. Güvenlik başlıkları: HSTS ve CSP.

Ölçüm sırasında robots.txt’e uyduk, siteler arasında en az iki saniye bekledik, hiçbir form göndermedik ve hiçbir yere tıklamadık.

Makine ilk HTML’de ne görüyor?

Ölçülen sitelerin %45’inde JavaScript kapalıyken sayfada 50 kelimeden az metin vardı; bunların 13’ünde görünür tek bir kelime bile yoktu. JavaScript açıkken bütün örneklemde görünür metnin medyanı 699 kelime. Bu sitelerde metin sunucudan değil, tarayıcıda JavaScript çalışınca üretiliyor. JavaScript çalıştırmayan bir tarayıcı ya da bot bu sayfaları boş görür; sayfayı okuyabilmesi için JavaScript’i çalıştırması gerekir. Bunun yapay zekâ aramasındaki karşılığını yapay zekâ SEO’su rehberinde anlattık.

Araçlar arasında belirgin bir ayrım var. Lovable sitelerinin 31’inden 14’ü ilk HTML’de neredeyse boştu; 14’ü ise ilk HTML’de JavaScript açık hâliyle aynı metni taşıyordu, yani sayfa önceden üretilmişti. Base44 sitelerinin hiçbiri ilk HTML’de boş değildi; üstelik 5’inden 3’ünde ilk HTML’deki metin, JavaScript çalıştıktan sonra ekranda kalandan belirgin biçimde fazlaydı. Botun okuduğu ile insanın gördüğü sayfa aynı değil. Bolt ve Create’ten ölçülen dört sitenin dördü de ilk HTML’de boştu.

Başlık, açıklama, kanonik, dil

Temel etiketler çoğunlukla yerinde: sitelerin hepsinde sayfa başlığı ve dil bildirimi, %98’inde meta açıklama var. Kanonik adres %68’inde tanımlı. Dil bildiriminin varlığı doğruluğu anlamına gelmiyor: Türkçe 11 sitenin 2’si sayfayı İngilizce diye bildiriyor. Dil bildirimi yanlışsa arama motoru ve ekran okuyucu sayfanın dilini yanlış öğrenir; ekran okuyucu Türkçe metni İngilizce telaffuzla okur.

robots.txt, site haritası, yapısal veri

robots.txt sitelerin %83’ünde, XML site haritası %73’ünde var. Yapısal veri (JSON-LD) %65’inde bulunuyor. Bu üç dosyanın ne işe yaradığını yapay zekâ tarayıcıları ve robots.txt ile site haritası rehberlerinde anlattık.

Erişilebilirlik

Otomatik denetim sitelerin yalnız %23’ünde hiçbir ihlal bulmadı; site başına ihlal eden kural sayısının medyanı 1. En sık sorun yetersiz renk kontrastı (%68); ardından adı olmayan düğme ya da bağ (%30) ve parmakla dokunulamayacak kadar küçük hedefler (%23) geliyor. Otomatik denetim erişilebilirlik sorunlarının yalnız bir kısmını yakalar; burada bulunanlar, bulunabilecek olanların alt sınırı. Kontrastın nasıl hesaplandığını kontrast oranı rehberinde gösterdik.

Hız

PageSpeed Insights’ın mobil puanının medyanı 76; sitelerin %18’i 90 ve üstünde. Sorun JavaScript’in ağırlığından çok en büyük içeriğin geç gelmesinde: ana iş parçacığını kilitleyen toplam süre (TBT) medyanda 44 milisaniye ile düşük, ama LCP medyanda 5,8 saniye ve yalnız %25’i 2,5 saniyenin altında. Sayfa kayması (CLS) sitelerin %85’inde «iyi» sınırında. Sitelerin yalnız birinin gerçek kullanıcı (saha) verisi var; diğerleri Google’ın raporlayacağı kadar ziyaret almıyor, bu yüzden sonuçlar laboratuvar ölçümü. LCP’nin neden yüksek çıktığını ve nasıl düşürüldüğünü LCP rehberinde anlattık.

Gizlilik ve güvenlik

Sitelerin %95’i ilk yüklemede başka bir alan adındaki en az bir sunucuya bağlanıyor; site başına medyan üç farklı alan adı. En sık bağlanılanlar Google’ın googleapis.com ve gstatic.com sunucuları (%78). Her bağlantı, ziyaretçinin IP adresini o sunucuya iletir.

Çerezlerde iki ayrı tablo var. Lovable sitelerinin 31’inden 25’inde aynı adlı tek bir teknik çerez yazılıyor; içerikten bağımsız olarak hep aynı ad olduğu için bu sitenin değil, platformun çerezi. Analitik ya da reklam çerezi ise 40 sitenin 8’inde, ziyaretçi hiçbir şeye dokunmadan yazılıyor; bunların 3’ünde gizlilik ya da çerez politikası bağı da yok. Gizlilik bağı bütün örneklemde sitelerin %53’ünde bulunuyor. Türkiye’deki bir site için ne yazılması gerektiğini çerez politikası ve aydınlatma metni rehberlerinde anlattık.

Güvenlik başlıklarında tablo platformun ayarını yansıtıyor: HSTS (tarayıcıyı yalnız şifreli bağlantıya zorlayan başlık) sitelerin hepsinde var, içerik güvenliği politikası (CSP) hiçbirinde yok. İki sonuç da her araçta bütün sitelerde aynı; yani sitenin değil, alt alan adını sunan platformun sunucu ayarı.

Türkçe siteler ayrıca

Türkçe 11 site örneklemin küçük bir alt kümesi; oranlar tek bir siteyle 9 puan oynuyor, bu yüzden ayrıntı değil yön olarak okunmalı. Erişilebilirlikte genelden iyiler: %55’inde otomatik denetim ihlal bulmadı. Arama altyapısında ise gerideler: robots.txt %64’ünde, XML site haritası %45’inde var. İlk HTML’de boş olma oranı genelle aynı, %45.

Bu sonuçlar ne anlama geliyor?

Yapay zekâ site araçları çalışan, düzgün görünen bir siteyi çok kısa sürede yayına alabiliyor; ölçtüğümüz siteler de çoğunlukla başlığı, açıklaması ve dil bildirimi olan sayfalar. Eksikler, aracın varsayılan ayarlarının bıraktığı yerlerde toplanıyor: metnin ilk HTML’de olup olmaması, renk kontrastı, en büyük görselin ne zaman geldiği, şablonun dil ayarı ve ziyaretçiye sorulmadan yazılan çerezler. Bunların hepsi düzeltilebilir; ama düzeltmek için önce ölçmek gerekiyor.

Bu ölçümün sınırları

• Örneklem yalnız araçların kendi alt alan adlarında yayınlanan siteleri kapsıyor. Kendi alan adına taşınmış, muhtemelen daha emek verilmiş siteler dışarıda kaldı.
• Common Crawl her siteyi taramaz; dizinde olmayan siteler örnekleme giremedi. Tarama sırası sayfa sayısına göreydi, bu da daha büyük siteleri öne aldı.
• Bir sitenin araçla yapıldığını alt alan adından anlıyoruz; site sonradan elle düzenlenmiş olabilir.
• Yalnız ana sayfa, yalnız tek gün ölçüldü. Hız sonuçları PageSpeed Insights’ın laboratuvar ölçümü; gerçek kullanıcıların deneyimi farklı olabilir.
• Türkçe alt küme 11 site; genelleme için küçük.

Ölçüm 31 Ekim 2026’da yapıldı. Aynı yöntemi kendi sitelerimize de uyguluyoruz; Türkiye’nin büyük ihracatçılarının siteleri için yaptığımız benzer ölçüm ihracatçı siteleri yazısında.