Y
Yapılandırılmış veri, bir sayfanın içeriğini makinelerin anlayabileceği standart bir sözlükle etiketleyen ek katmandır. Yanıt motoru
Yapılandırılmış veri nedir?
Yapılandırılmış veri, bir sayfanın içeriğini makinelerin anlayabileceği standart bir sözlükle etiketleyen ek katmandır.
İnsan bir sayfayı okurken neyin ne olduğunu bağlamdan çıkarır: bu bir yazar adı, şu bir tarih, o bir fiyat. Makine için aynı çıkarım tahmine dayalıdır. Yapılandırılmış veri bu tahmini ortadan kaldırır ve bilgiyi açıkça etiketler.
Kullanılan sözlük schema.org’dur — arama motorlarının birlikte geliştirdiği ortak bir tip ve alan kataloğu. Yüzlerce tip tanımlar ama pratikte işe yarayan tipler azdır ve site türüne göre değişir.
Katmanın en ayırt edici özelliği görünmez olmasıdır: sayfanın hiçbir pikselini değiştirmez. Bu, hem avantaj hem risk — kırıldığında da hiçbir görsel belirti vermez.
Getirisi iki yönlü. Arama tarafında zengin sonuç görünümlerini mümkün kılar; yanıt motoru tarafında sayfanın neyden bahsettiğini varlık düzeyinde bildirir. İkincisi giderek daha belirleyici hâle geliyor.
Tek altın kural: şemada yazan her şey ekranda da olmalıdır. Yalnız şemada duran bir bilgi hem kural ihlalidir hem de sayfayı kendisiyle çelişir hâle getirir — ve model çelişkiyi fark ettiğinde güven artmaz, azalır.
Hangi tipin kullanılacağı sitenin türüne göre değişir ve hepsini kullanmaya çalışmak hatadır. Bir danışmanlık sitesinde kuruluş, kişi, hizmet, makale ve soru-cevap tipleri neredeyse tüm faydayı sağlar; geri kalanı gürültüdür.
Seçim kriteri şudur: bu tip, sayfada gerçekten var olan bir şeyi mi anlatıyor? Ürün tipi için gerçek bir ürün, fiyat alanı için gerçek bir fiyat gerekir. Olmayan bir şeyi bildirmek için tip seçmek, en baştan yanlış yola girmektir.
- Sözdizimi — blok ayrıştırılabiliyor mu? Otomatik araçlar yakalar.
- Zorunlu alanlar — tipin gerektirdiği alanlar dolu mu? Otomatik.
- Biçim — tarih ve sayı alanları beklenen biçimde mi? Otomatik.
- Kimlik bağları — atıf yapılan kimlikler gerçekten tanımlı mı? Kısmen otomatik.
- Ekranla tutarlılık — şemada yazan ekranda da var mı? İNSAN yargısı.
- Anlam — grafik siteyi doğru anlatıyor mu? İNSAN yargısı.
Son iki satır hiçbir genel araç tarafından kapsanmaz. Şemada olup ekranda olmayan bir bilgi, doğrulama aracında yeşil görünür — çünkü araç sayfayı değil yalnız bloğu okur.
Örnek
Bir kuruluşu tanıtan en küçük blok aşağıdakine benzer; sayfanın başında bir betik etiketinin içinde durur ve görünür içerikle aynı bilgileri taşır.
- { "@context": "https://
schema.org", - "@type": "Organization",
- "name": "Örnek Ltd.",
- "url": "https://
www.ornek.com /", - "sameAs": ["https://
www.linkedin.com /company /ornek"] }
Nasıl doğrulanır?
- Google Zengin Sonuç Testi — blok Google’ın zengin sonuç kurallarına uyuyor mu?
- Schema Markup Validator (validator.schema.org) — sözlüğe göre geçerli mi?
- Search Console «Geliştirmeler» raporları — Google dizindeki sayfalarda ne buldu?
Bir adresin taşıdığı şema tiplerini makine okuması aracıyla da görebilirsiniz.
2023’te değişen iki şey
Google 2023’te iki zengin sonucu daralttı: soru-cevap (FAQPage) görünümü yalnız resmî kurum ve sağlık sitelerinde gösteriliyor, adım adım (HowTo) görünümü ise kaldırıldı. Bu tipler yine okunur ve yapı sinyali verir; ama arama sonucunda görsel bir kazanç beklenmemeli.
Markanızın ChatGPT, Google AI Overviews ve Perplexity’de nasıl anıldığını ölçmemizi isterseniz GEO danışmanlığı hangi soruda, hangi motorda kaynak gösterildiğinizi kaydeder ve önkoşulları kurar.
Yanıt motoru
Yazı tipi alt kümesi, bir yazı tipi dosyasının yalnız gereken karakterlerle yeniden üretilmiş hâlidir. Çok dillilik
Yeniden akış (Reflow), bir değişiklik sonrası tarayıcının sayfadaki öğelerin konum ve boyutlarını baştan hesaplamasıdır. Performans
Yerel ayar (Locale), bir kullanıcının dilini ve bölgesini birlikte tanımlayan ve biçimlendirme kurallarını belirleyen ayardır. Çok dillilik
Yerelleştirme (Localization), içeriği hedef pazarın kültürüne, alışkanlıklarına ve arama diline uyarlama işidir; çeviriden daha geniş bir çalışmadır. Çok dillilik
Yönlendirme zinciri, bir adresin son adresine tek adımda değil, birden fazla yönlendirmeden geçerek ulaşmasıdır; örneğin eski adres önce ara bir adrese, oradan da son adrese yönlendiriliyorsa iki adımlık bir zincir vardır. Site geçişi