murattunalı.

Kurumsal web sitesi nasıl olmalı: bölüm bölüm.

Kurumsal bir web sitesi, firmayı tanımayan bir ziyaretçinin dört sorusunu birkaç sayfada cevaplamalıdır: bu firma kim, ne yapıyor, neden güvenilir ve nasıl ulaşırım. Aynı cevaplar arama motorlarının ve yapay zekâ yanıt motorlarının okuyabileceği biçimde de yazılı olmalıdır; bu yüzden sitenin her bölümünün iki okuru vardır: insan ve makine.

Kurumsal site çoğu zaman bir kartvizitin genişletilmiş hâli olarak düşünülür. Oysa bugün bir firmayı ilk kez araştıran kişi, siteye çoğu zaman ana sayfadan değil bir aramanın sonucundan, bir hizmet sayfasının ortasından girer; bazen de siteyi hiç açmadan, bir yanıt motorunun sitenizden aldığı cümleyi okur. Her bölüm bu yüzden kendi başına ayakta durmalıdır.

Aşağıda bölümleri tek tek ele alıyoruz; her birinde insan okurun ne aradığını ve makine okurun neyi okuduğunu ayırarak. Bu ayrımı kurumsal web tasarım işlerimizde tasarımın başlangıç noktası olarak kullanıyoruz. Genel kontrol listesi ise web sitesi yaptırırken dikkat edilmesi gerekenler rehberinde.

Kurumsal web sitesinin iki okuru kim?

İnsan okur sayfaya bakar: başlığı, görseli, metni, butonu görür ve birkaç saniyede kalıp kalmayacağına karar verir. Makine okur ise sayfanın kaynağını okur: başlık etiketini, açıklamayı, başlık hiyerarşisini, bağlantıları ve yapılandırılmış veriyi. Google’ın kendi kılavuzları da iki şeyi birlikte ister: içeriğin insanlar için yazılmış olması ve arama motorunun o içeriği anlayabilmesi.

İki okur çoğu zaman aynı şeyi ister ama farklı yerden okur. Ana sayfada büyük harflerle yazılmış bir slogan insana bir şey söyler; firmanın ne iş yaptığını söyleyen tek bir cümle yoksa makineye hiçbir şey söylemez.

Ana sayfa ne yapmalı?

İnsan okur için ana sayfanın işi yön vermektir: ilk ekranda firmanın ne yaptığı ve kime yaptığı tek cümlede okunmalı, bir sonraki adım (hizmetler, işler, iletişim) tek tıkla bulunmalıdır. Ana sayfa her şeyi anlatmaya çalışınca hiçbir şeyi anlatamaz.

  1. İnsan için → ilk ekranda ne yaptığınız ve kime yaptığınız; kanıta giden bir yol (işler, referanslar); iletişime giden bir yol.
  2. Makine için → firmanın adını ve işini söyleyen başlık etiketi ve açıklama; firmanın kim olduğunu tanımlayan yapılandırılmış veri; Google’ın arama sonuçlarında göstereceği site adı.

Hizmet ve ürün sayfaları nasıl olmalı?

Her hizmetin ya da ürün grubunun kendi sayfası ve kendi adresi olmalıdır. Tek bir «Hizmetlerimiz» sayfasında alt alta sıralanmış beş hizmet, aramada beşinin de zayıf görünmesine yol açar; çünkü her biri ayrı bir soruya cevaptır ve ayrı bir sayfayı hak eder.

İyi bir hizmet sayfası müşterinin sorusuyla başlar ve iddiasını kanıtıyla birlikte söyler. Karcem vakasında sitenin merkezinde ölçülebilir bir kalite iddiası duruyor — renk doğruluğu — ve sertifikalar ayrı bir katmanda o iddianın kanıtı olarak sunuluyor. Fersan Tekstil’in yedi dilli sitesinde ise her pazar ürününü kendi dilinde okuyor; bu da her dil için ayrı adres ve dil sürümlerini birbirine bağlayan etiketler gerektiriyor.

  1. İnsan için → ne yaptığınız, kime yaptığınız, nasıl yaptığınız ve bunu gösteren bir kanıt; sık sorulan sorular; bir sonraki adım.
  2. Makine için → tek bir ana başlık (H1) ve mantıklı alt başlık sırası; hizmeti tanımlayan yapılandırılmış veri; ilgili rehberlere ve vakalara bağlantı.

Hakkımızda ya da künye sayfasında ne olmalı?

Künye, güvenin sayfasıdır. İnsan okur burada firmanın arkasındaki insanları, nerede ve ne zamandan beri çalıştığını ve neyi kanıtlayabildiğini arar. Makine okur ise firmayı bir varlık olarak tanımak ister: adı, adresi, kurucusu ve başka platformlardaki resmî hesapları. Bu bağlantılara sameAs ve dijital kimlik rehberinde ayrıntılı değindik.

Bu katmanın hataları sessizdir. Bu sitenin künye sayfası için Search Console’un profil sayfası raporu, son değiştirilme tarihinin yalnız gün olarak (saatsiz) yazılmasını geçersiz saydı; düzeltme, saat dilimli bir tarih-saat oldu. Sayfa insan gözüne kusursuz görünüyordu — hatayı yalnız makine okuru görüyordu.

İletişim sayfası nasıl olmalı?

İletişim sayfasının işi, karar vermiş bir ziyaretçiyi yolda kaybetmemektir. Form kısa olmalı, zorunlu alanlar açıkça belirtilmeli ve bir hata olduğunda ziyaretçi neyi düzelteceğini anlamalıdır — ekran okuyucu kullanan ziyaretçi de dahil. Hata mesajlarının nasıl yazılacağı form hata mesajları rehberinde.

  1. İnsan için → e-posta, telefon, adres ya da hizmet bölgesi; kısa bir form; formdan sonra ne olacağını söyleyen bir cümle.
  2. Makine için → firmanın iletişim bilgisinin yapılandırılmış veride de aynı yazılması; formun etiketli alanları.

Kurumsal sitede rehber ya da blog bölümü gerekli mi?

Zorunlu değil, ama sitenin arama motorundaki yerini çoğu zaman bu bölüm belirler. Ana sayfa ve hizmet sayfaları «ne yapıyorsunuz» sorusunu cevaplar; müşterinin karar vermeden önce sorduğu «nasıl», «neden», «hangisi» soruları ise ayrı sayfalar ister. Bu sayfaların değeri sayısında değil derinliğindedir. 22 Ağustos 2026’da bu sitenin 13 sayfası Google’da «tarandı, şu anda dizine eklenmedi» durumundaydı; teşhis ince içerikti — o gün 58 sayfanın hiçbiri 800 kelimeyi geçmiyordu. Bizim cevabımız, her rehber sayfasının bir soruyu gerçekten cevaplayacak kadar derin yazılması oldu; 800 kelimenin altındaki bir rehber artık test süitinde kırmızı veriyor.

  1. İnsan için → müşterinin karar öncesi sorduğu sorulara verilen, kanıtlı ve tarihli cevaplar.
  2. Makine için → her yazının kendi adresi, yazarı, yayın ve güncelleme tarihi; soruyu ilk cümlede cevaplayan bir giriş.

Kurumsal site kaç dilde olmalı?

Müşterileriniz hangi dillerde arıyorsa o kadar. İkinci bir dil, menünün köşesine eklenen bir çeviri düğmesi değil, her dil için ayrı adresleri olan ikinci bir sitedir: sayfalar dil sürümlerini birbirine bağlayan etiketlerle eşlenir, formlar ve hata mesajları da çevrilir, yapılandırılmış veri her dilde ayrıca yazılır. Metni tarayıcıda anlık çeviren bir eklentiyle üretilen dil sürümünün çoğu zaman kendi adresi yoktur; arama motoru onu ayrı bir sayfa olarak göremez. İhracat yapan bir firma için bu, yabancı alıcının siteyi kendi dilinde aradığında bulamaması demektir.

Yasal sayfalar nerede durmalı?

Gizlilik ve kişisel veri aydınlatma metni, çerez bilgilendirmesi ve firmanın tanıtıcı bilgileri sitenin her sayfasından, genellikle alt bilgi alanından ulaşılabilir olmalıdır. Hangi metinlerin hangi durumda gerektiği ve resmî kaynakları web sitesinde olması gerekenler rehberinde; oradaki bilgiler de hukuki görüş değildir.

Bölümleri birbirine ne bağlar?

Menü, kırıntı yolu (breadcrumb) ve sayfa içi bağlantılar bölümleri tek bir siteye çevirir. İnsan için bu, nerede olduğunu ve nereye gidebileceğini bilmektir; makine için sayfalar arasındaki ilişkiyi anlamaktır. Bu sitede Search Console, bir kırıntı yolunda adı boş bir halka buldu; o günden beri sitenin üreticisi adsız halkalı bir kırıntı yolunu derlemede durduruyor — hata yayına hiç çıkamıyor.

Makine okur katmanının ne kadar sık atlandığını kendi açık veri setimizde de görüyoruz. Ölçüm Rasathanesi Türkiye ve Avrupa Birliği’nden 160 alan adını ölçtü; canlı yanıt veren 131 sitenin 47’sinde yapılandırılmış veri, 13’ünde dil sürümlerini bağlayan hreflang etiketi vardı. Bu siteler popülerlik listesinden seçildi, yani büyük ve bilinen siteler — makine katmanı onlarda bile istisna değil ama kural da değil.

Her bölüm iki kez yazılır: bir kez okuyan insan için, bir kez okuyan makine için.

KAYNAKLAR