Metal üreticisinin sitesinde CBAM ve emisyon verisi nasıl gösterilir?
Metal üreticisinin sitesinde CBAM bir belge değil, bir veri akışıdır: AB’deki ithalatçının beyanı için gereken gömülü emisyon verisi, akredite bir doğrulayıcıyla doğrulandığında gerçek değer olarak, doğrulanmadığında varsayılan değerle gider. Sitede doğrulanmamış bir emisyon rakamı kesin gibi yazılmaz; yazılacaksa doğrulama durumu, yöntemi ve dönemiyle birlikte yazılır.
Metal, 2025’te TİM’e kayıtlı sektörel ihracatın yaklaşık %12,6’sını taşıyor: çelik 16,54 milyar dolarla %7,0, demir ve demir dışı metaller 13,24 milyar dolarla %5,6 (toplam bizim hesabımız). Bu rehber sektöre göre belge haritasının metal satırının ayrıntısı; belgelerin sitede genel olarak nasıl duracağı sertifikalı üretici web sitesi rehberinde.
Metal alıcısı 2026’da ne soruyor?
Kalite belgelerinin yanında artık emisyon verisini. AB’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM, Tüzük 2023/956) çelik, alüminyum ve demir dışı metal ithalatını kapsıyor; 1 Ekim 2023’te başlayan geçiş dönemi 31 Aralık 2025’te bitti ve kesin dönem 1 Ocak 2026’dan beri yürürlükte. Beyanı AB’deki ithalatçı yapıyor; ithalatçının beyanına giren gömülü emisyon ise üreticiden geliyor. Ekim 2025’te yayımlanan Omnibus değişikliği (2025/2083) yılda toplam en çok 50 ton ithal edenleri muaf tuttu.
Bu yüzden metal alıcısının sorusu iki parçalı: ürün için gerçek gömülü emisyon verisi var mı ve doğrulanmış mı? Tüzüğe göre gerçek emisyonlar akredite bir doğrulayıcıyla doğrulanıyor; doğrulanmış veri yoksa beyanda varsayılan değerler kullanılıyor.
Emisyon verisi kalite belgelerinin yerine geçmez, onlara eklenir. Alıcının satın alma ekibi ürün standardını ve kalite yönetim sistemi belgesini, sürdürülebilirlik ekibi emisyon verisini ister; ikisi aynı sitede ayrı bölümlerde ve kendi kayıtlarıyla durduğunda her ekip kendi cevabını firmaya sormadan bulur. Kalite belgelerinin numarası, kapsamı ve geçerlilik tarihiyle nasıl yazılacağı, yani belge kaydının alanları ve sitedeki yeri sertifikalı üretici web sitesi rehberinde.
Emisyon verisi sitede nasıl gösterilir?
Doğrulama durumuyla birlikte ya da hiç. AB dışındaki operatörler CBAM siciline kaydolabiliyor, emisyonlarını doğrulatıp ithalatçılarla paylaşabiliyor ve kayıtları dört yıl saklıyor (md. 10). Sitede bu sürecin kendisi anlatılabilir: sicile kayıt, doğrulamayı yapan kuruluş, verinin hangi dönemi kapsadığı ve ithalatçıyla nasıl paylaşıldığı. Rakamın kendisi ise çoğu zaman sitede değil, ithalatçıyla paylaşılan dosyada durur. Aşağıdaki tablo neyin nerede ve hangi koşulla durabileceğini topluyor. Birden çok tesisi olan firmada verinin hangi tesise ait olduğunu yazmak da gerekiyor: bir tesisin verisini bütün ürünlere yaymak, alıcıya yanlış bir izlenim verir.
| Öğe | Sitede | Dayanak |
|---|---|---|
| CBAM sicili kaydı (AB dışı operatör) | Kaydolunduysa; kayıt yapıldığı söylenir | CBAM md. 10 |
| Doğrulanmış gömülü emisyon verisi | Koşulla: doğrulayan, yöntem ve dönemle; ayrıntı ithalatçıyla paylaşılan dosyada | CBAM |
| Doğrulanmamış emisyon rakamı, kesin gibi | Hayır | CBAM (doğrulama ya da varsayılan değer) |
| «CBAM sertifikalı ürün», «CBAM uyumlu» | Hayır; CBAM sertifikası üreticinin ürününe verilen bir belge değil | Bizim okumamız |
| «Dijital ürün pasaportuna uyumlu» | Hayır; demir-çelik için şartlar henüz kabul edilmedi | ESPR çalışma planı |
Metal sitesinde CBAM verisi nerede durur
- 01CBAM sicili kaydı
- 02Doğrulanmış gömülü emisyon verisi
- 03Doğrulanmamış emisyon rakamı, kesin gibi
- 04«CBAM sertifikalı ürün» ifadesi
- 05«DPP uyumlu» ifadesi
Metal sitesinde ne yazılmamalı?
- Doğrulanmamış bir emisyon rakamını kesin bir değer gibi yazmak: CBAM’de doğrulanmamış verinin yerine varsayılan değer geçiyor.
- «CBAM sertifikalı ürün» ya da «CBAM uyumlu» gibi ifadeler: CBAM sertifikası ithalatçının beyanında kullanılan bir sertifika, üreticinin ürününe verilen bir belge değil; bu bizim okumamız.
- «Dijital ürün pasaportuna uyumlu» demek: ESPR çalışma planı demir-çeliği 2026’ya koyuyor ama şartlar henüz kabul edilmedi.
- Yöntemi ve sınırı yazılmamış bir «karbon» cümlesi: yöntem, dönem ve kapsam olmadan rakam karşılaştırılamaz. Çevre beyanının nasıl yazılacağı sitede çevre beyanı rehberinde.
- Bir tesisin verisini firmanın bütün ürünlerine aitmiş gibi göstermek.
2026’da metalde ne değişti?
CBAM’in kesin dönemi 1 Ocak 2026’da başladı. Omnibus değişikliğiyle CBAM sertifikaları 1 Şubat 2027’den itibaren satışta olacak ve 2026 yılı için ilk yıllık beyanın son günü 30 Eylül 2027. 31 Mart 2026’ya kadar yetki başvurusu yapan ithalatçılar, karar çıkana dek ithalata geçici olarak devam edebiliyor. Türkiye tarafında İklim Kanunu (7552 · 9 Temmuz 2025) pilot dönemle başlayan bir ulusal emisyon ticaret sistemi kuruyor; kapsamdaki tesisler üç yıl içinde sera gazı emisyon izni alıyor.
Alıcı emisyon verisini nasıl doğrular?
Doğrulama kaydıyla. Gerçek emisyon verisi akredite bir doğrulayıcının raporuyla birlikte gelir; alıcının elindeki kanıt bu rapor ve operatörün CBAM sicilindeki kaydı. Sitenin işi alıcıyı bu kanıta yönlendirmek: doğrulamayı kimin yaptığını ve verinin hangi dönemi kapsadığını yazmak, raporun talep üzerine nasıl paylaşıldığını söylemek. Kalite yönetim sistemi belgeleriniz ise akredite belgelerin veritabanı CertSearch’te aranır; dört adımlık yol bir firmanın ISO belgesi gerçek mi rehberinde. Doğrulamanın hangi döneme ait olduğu da önemli: geçen yılın doğrulanmış verisi bu yılın üretimini anlatmayabilir; sayfa verinin dönemini her güncellemede yeniler.
Ürün sayfası ve makine katmanı nasıl kurulur?
Ürün sayfası alaşımı ya da kaliteyi, standardını ve teknik değerlerini birimleriyle bir tabloda verir; emisyon verisi varsa yöntemi ve dönemiyle aynı sayfada ya da bağlı bir sayfada durur. Makine katmanında belge kaydı yönetim sistemi belgelerini taşır; emisyon verisi bir sertifika olmadığı için Certification olarak işaretlenmez, bu bizim okumamız. Sayfada görünen tablo ve yöntem notu makinenin okuyacağı bilgiyi zaten taşır. Doğrulama raporunun talep üzerine nasıl istendiğini ürün sayfasında bir satırla söylemek, alıcıyı genel iletişim formuna ve bekleyişe göndermez.
Metal sitesi için kısa kontrol listesi
- CBAM sicilindeki kayıt durumu sitede doğru anlatılıyor mu?
- Emisyon verisi varsa doğrulayan, yöntem ve dönem yazılı mı?
- Emisyon verisinin dönemi ve hangi tesise ait olduğu yazılı mı?
- Doğrulanmamış bir rakam kesin değer gibi duruyor mu?
- «CBAM sertifikalı» ya da «DPP uyumlu» geçen bir cümle kaldı mı?
- Ürün sayfalarında teknik değerler birimleriyle bir tabloda mı?
- Kalite yönetim sistemi belgeleri numarası, kapsamı ve geçerlilik tarihiyle belge kaydında mı?
- Doğrulama raporunun nasıl istendiği sayfada yazıyor mu?
Buradaki bilgiler hukuki görüş değildir; size hangi kuralın uygulandığını resmî kaynaktan ve belgelendirme kuruluşunuzun güncel şartlarından doğrulayın.
Emisyon verinizin ve belgelerinizin sitede nasıl durduğunu birlikte okuyalım: ücretsiz ön incelemede neyin yazılabileceğini ve neyin dosyada kalması gerektiğini yazılı bir notla gönderiyoruz.
Belgelerinizi alıcının doğrulayabileceği bir kayıt olarak gösteren bir site için B2B web sitesi belge sayfasını, ürün kapsamını ve teklif yolunu birlikte kurar ve ölçer.
SIK SORULAN SORULAR
CBAM’de beyanı kim yapıyor?
AB’deki ithalatçı. Üretici, gömülü emisyon verisini sağlıyor; AB dışındaki operatör CBAM siciline kaydolup emisyonlarını doğrulatarak ithalatçıyla paylaşabiliyor.
Doğrulanmamış emisyon rakamını sitede yazabilir miyim?
Kesin bir değer gibi yazılmamalı. CBAM’de gerçek emisyonlar akredite bir doğrulayıcıyla doğrulanıyor; doğrulanmış veri yoksa beyanda varsayılan değerler kullanılıyor.
Küçük ithalatçılar CBAM’den muaf mı?
Omnibus değişikliğiyle (2025/2083) yılda toplam en çok 50 ton ithal edenler muaf tutuldu.