L
LCP (Largest Contentful Paint), bir sayfanın görünür alandaki en büyük içerik öğesinin boyanma süresidir ve Google 2,5 saniyenin altını iyi sayar. Performans
llms.txt, bir sitenin kök dizinine konan ve dil modellerine sitenin ne olduğunu ve en önemli sayfalarının nerede olduğunu Markdown biçiminde özetleyen isteğe bağlı bir dosyadır. Yanıt motoru
llms.txt nedir?
llms.txt, bir sitenin kök dizinine konan ve dil modellerine sitenin ne olduğunu ve en önemli sayfalarının nerede olduğunu Markdown biçiminde özetleyen isteğe bağlı bir dosyadır.
Öneri Eylül 2024’te Jeremy Howard tarafından llmstxt.org’da yayımlandı. Amaç, bir modelin sitenin tamamını taramadan neyin nerede olduğunu tek dosyadan öğrenebilmesi. Dosya bir standart kuruluşunun belgesi değil bir öneri; desteklemek gönüllü.
Arama tarafındaki yeri net: Google aramasında kullanılmaz ve Google, yapay zekâ özellikleri için özel bir dosya gerekmediğini kendi belgesinde söylüyor. Değeri, siteyi doğrudan okuyan ajanlar ve araçlar için bir içindekiler tablosu olmasında.
Biçim
Dosya düz Markdown’dır ve öneri yalnız birinci düzey başlığı zorunlu tutar. Gerisi isteğe bağlı ama sırası belli:
- Birinci düzey başlık — sitenin ya da projenin adı; zorunlu tek öğe.
- Alıntı bloğu — sitenin bir iki cümlelik özeti.
- Serbest paragraflar — dosyanın nasıl okunacağına dair notlar.
- İkinci düzey başlıklar altında bağlantı listeleri — her satır bir bağlantı ve isteğe bağlı kısa bir not taşır.
- «Optional» başlıklı bölüm — kısa bağlam gerektiğinde atlanabilecek bağlantılar.
Öneri, sayfaların sade bir Markdown sürümünün aynı adrese .md eklenerek sunulmasını da tarif ediyor; model böylece sayfanın gezinme ve süs katmanı olmadan yalnız metnini okuyabiliyor. Bağlantılardaki ayrıntıyı tek dosyada toplayan llms-full.txt ise önerinin değil, yaygınlaşan bir uygulamanın adı. Bu sitede ikisi yan yana duruyor: kısa bir indeks olarak llms.txt ve her rehberi, terimi ve aracı listeleyen tam dizin olarak llms-full.txt.
Örnek
- # Örnek Ltd.
- > İstanbul merkezli endüstriyel kumaş üreticisi; ürünler, teknik föyler ve sertifikalar.
- ## Ürünler
- - [Örme kumaşlar](https://
www.ornek.com /urunler /orme /): gramaj ve en tablosu - ## Optional
- - [Hakkımızda](https://
www.ornek.com /hakkimizda /)
Sık yapılan hatalar
- Dosyayı Google sıralaması için bir kaldıraç sanmak — aramada kullanılmaz; asıl iş sayfaların kendisinde.
- Sitede olmayan bilgiyi dosyaya yazmak — dosya sayfaların özeti olmalı; ayrışan bilgi güveni düşürür.
- Bağlantıları göreli yazmak — her satır tam adres taşırsa dosya tek başına okunabilir.
Kendi dosyanızı llms.txt üretici ile oluşturabilirsiniz. Dosyanın robots.txt ile ilişkisi ve içine ne yazılacağı llms.txt ve robots.txt rehberinde, ölçülmüş etkisi 2026 verisi yazısında.
Markanızın ChatGPT, Google AI Overviews ve Perplexity’de nasıl anıldığını ölçmemizi isterseniz GEO danışmanlığı hangi soruda, hangi motorda kaynak gösterildiğinizi kaydeder ve önkoşulları kurar.
Yanıt motoru
M
Marka bahsi, bir markanın adının bağlantı verilmeden anılmasıdır ve yanıt motorları döneminde bağlantıdan bağımsız bir görünürlük sinyalidir. Yanıt motoru
Metin genişlemesi, aynı içeriğin farklı dillerde farklı uzunlukta olması ve düzenin buna göre esnemek zorunda kalmasıdır. Çok dillilik
N
noindex, bir sayfanın arama motoru dizinine alınmamasını isteyen ve sayfanın içindeki robots meta etiketiyle ya da sunucunun X-Robots-Tag yanıt başlığıyla verilen bir komuttur. Google’da görünmek
O
Odak tuzağı, klavye odağının bir bölgeye girip bir daha çıkamaması durumudur ve WCAG’in A seviyesinde açıkça yasaklanmıştır. Erişilebilirlik
Ö
Önbellek başlığı, bir kaynağın ne kadar süre saklanabileceğini ve nasıl doğrulanacağını tarayıcıya bildiren sunucu yanıt başlığıdır. Performans
R
Renk körlüğü, belirli renkleri birbirinden ayırt edememe durumudur ve dünya nüfusunun kayda değer bir bölümünü, özellikle erkekleri etkiler. Erişilebilirlik
S
Saha verisi (Field data), gerçek kullanıcıların gerçek cihazlarda ve gerçek ağlarda yaşadığı performans ölçümlerinin toplamıdır. Performans
Search Console, bir sitenin Google aramasındaki durumunu izlemeye, sorunlarını görmeye ve gidermeye yarayan, Google’ın ücretsiz sunduğu bir hizmettir. Google’da görünmek
Semantik HTML, her öğenin görünüşü için değil anlamı için seçilmesidir — başlık için başlık öğesi, düğme için düğme öğesi, liste için liste öğesi. Erişilebilirlik
Sıkıştırma, metin tabanlı kaynakların sunucudan gönderilmeden önce küçültülmesi ve tarayıcıda açılmasıdır. Performans
Site haritası (sitemap) Site haritası, bir sitedeki sayfaların adreslerini ve isteğe bağlı olarak son değişiklik tarihlerini arama motorlarına tek dosyada bildiren, çoğunlukla XML biçiminde yazılan bir dosyadır. Google’da görünmek
Soft 404, ziyaretçiye «sayfa bulunamadı» ya da boş bir içerik gösteren ama sunucudan hata kodu yerine 200 (başarılı) kodu dönen sayfadır; Google bu sayfaları hata sayfası olarak değerlendirir ve dizine eklemez. Site geçişi
T
Tarama bütçesi, bir arama motorunun belirli bir sürede bir siteden çekmeye ayırdığı istek sayısıdır. Yanıt motoru
TTFB (Time to First Byte), tarayıcının isteği göndermesiyle sunucudan ilk baytı alması arasında geçen süredir. Performans
U
URL envanteri, bir sitenin arama motorlarının bildiği bütün adreslerinin — güncel sayfalar, adres varyantları ve eski adresler — tek bir listede toplanmış hâlidir; site yenileme ve taşımada yönlendirme haritası bu listeden çıkarılır. Site geçişi
Ü
Ülke alan adı (ccTLD), belirli bir ülkeye tahsis edilmiş iki harfli üst düzey alan adı uzantısıdır. Çok dillilik
V
Varlık (Entity), arama ve yanıt motorlarının tanıdığı ayrı bir şey — bir kişi, kuruluş, yer, ürün ya da kavram — anlamına gelir. Yanıt motoru
W
WCAG (Web Content Accessibility Guidelines), W3C tarafından yayımlanan ve web içeriğinin erişilebilirliğini test edilebilir başarı ölçütleriyle tanımlayan uluslararası standarttır. Erişilebilirlik
X
x-default, hiçbir dil sürümü kullanıcının diline uymadığında gösterilecek varsayılan sayfayı bildiren özel bir hreflang değeridir. Çok dillilik
Y
Yapılandırılmış veri, bir sayfanın içeriğini makinelerin anlayabileceği standart bir sözlükle etiketleyen ek katmandır. Yanıt motoru
Yazı tipi alt kümesi, bir yazı tipi dosyasının yalnız gereken karakterlerle yeniden üretilmiş hâlidir. Çok dillilik
Yeniden akış (Reflow), bir değişiklik sonrası tarayıcının sayfadaki öğelerin konum ve boyutlarını baştan hesaplamasıdır. Performans
Yerel ayar (Locale), bir kullanıcının dilini ve bölgesini birlikte tanımlayan ve biçimlendirme kurallarını belirleyen ayardır. Çok dillilik
Yerelleştirme (Localization), içeriği hedef pazarın kültürüne, alışkanlıklarına ve arama diline uyarlama işidir; çeviriden daha geniş bir çalışmadır. Çok dillilik
Yönlendirme zinciri, bir adresin son adresine tek adımda değil, birden fazla yönlendirmeden geçerek ulaşmasıdır; örneğin eski adres önce ara bir adrese, oradan da son adrese yönlendiriliyorsa iki adımlık bir zincir vardır. Site geçişi