K
Kanonik adres, aynı ya da çok benzer içeriğe birden fazla adresten erişilebildiğinde hangisinin asıl sayfa olduğunu bildiren işaretlemedir. Çok dillilik
Kanonik adres nedir?
Kanonik adres, aynı ya da çok benzer içeriğe birden fazla adresten erişilebildiğinde hangisinin asıl sayfa olduğunu bildiren işaretlemedir.
Çok dilli sitelerde bu bildirim kritik bir noktada devreye giriyor ve sık yanlış kullanılıyor: her dil sürümü KENDİNE kanonik vermeli. Çeviriler birbirinin kopyası sayılmaz; her biri ayrı bir sayfadır.
Yanlış kullanım şu: Almanca sayfanın kanoniği Türkçe sayfayı gösteriyor. Sonuç genelde Almanca sürümün dizine hiç girmemesi — motor onu bir kopya sayıyor ve atıyor. hreflang’in söylediği her şey boşa gidiyor.
İki işaretleme birbiriyle konuşuyor ve çeliştiklerinde kanonik kazanıyor. Bu yüzden hreflang denetimi yapılırken kanonikler de kontrol edilmeli — ikisi ayrı ayrı doğru olup birlikte yanlış olabiliyor.
Bu sitede üretilen her sayfa kendine kanonik veriyor ve bunu ölçerek doğruladık; eksik ya da farklı işaret eden tek sayfa yok. Adres varyantlarını — eğik çizgisiz ve dosya adlı biçimleri — tek biçime yönlendiriyoruz.
Aynı içeriğe birden fazla adresten erişilebilmesinin kaynakları belli: eğik çizgili ve çizgisiz biçimler, büyük-küçük harf varyantları, izleme parametreleri, ve sıralama ya da filtre kombinasyonları.
- Her dil sürümü kendine kanonik verir — istisnasız.
- Mutlak adres olmalı — göreli yol risk taşıyor.
- Kendi kendine işaret edebilir ve etmeli.
- Adres varyantları tek biçime toplanır — eğik çizgi, büyük harf, parametre.
- hreflang ile birlikte denetlenir — çeliştiklerinde kanonik kazanıyor.
Bir teşhis notu: bir dil sürümü hiç dizine girmiyorsa ilk bakılacak yer kanonik bildirimi. Yanlış işaret eden bir kanonik, o sayfayı kopya sayıp tamamen dışarıda bırakıyor ve başka hiçbir belirti vermiyor.
Nasıl yazılır ve nasıl kontrol edilir?
Bildirim sayfanın başında tek bir bağlantı etiketidir. Google’ın onu nasıl yorumladığını Search Console’daki URL Denetimi gösterir: sizin bildirdiğiniz kanonik ile Google’ın seçtiği kanonik yan yana yazar. İkisi farklıysa bildiriminiz okunmuş ama kabul edilmemiştir.
- <link rel="canonical" href=
"https:// www.ornek.com /rehber /kanonik-adres /"> - Search Console → URL Denetimi → bildirilen kanonik ↔ Google’ın seçtiği kanonik
Kanonik bir komut değil, güçlü bir ipucudur: iç bağlantılar, site haritası ve yönlendirmeler başka bir adresi gösteriyorsa Google kendi seçimini yapabilir. Bu yüzden kanonik, iç bağlantılar ve site haritası hep aynı adresi göstermelidir.
Çok dilli sitenizin hreflang kümesini ve kanoniklerini SEO danışmanlığı kapsamında denetleriz; site hedef pazarın dilinde baştan kurulacaksa B2B web sitesi hizmeti bu iş için tasarlandı.
Çok dillilik
Kritik render yolu, tarayıcının bir sayfayı ekrana çizebilmek için tamamlaması gereken minimum adımlar dizisidir. Performans
L
LCP (Largest Contentful Paint), bir sayfanın görünür alandaki en büyük içerik öğesinin boyanma süresidir ve Google 2,5 saniyenin altını iyi sayar. Performans
llms.txt, bir sitenin kök dizinine konan ve dil modellerine sitenin ne olduğunu ve en önemli sayfalarının nerede olduğunu Markdown biçiminde özetleyen isteğe bağlı bir dosyadır. Yanıt motoru
M
Marka bahsi, bir markanın adının bağlantı verilmeden anılmasıdır ve yanıt motorları döneminde bağlantıdan bağımsız bir görünürlük sinyalidir. Yanıt motoru
Metin genişlemesi, aynı içeriğin farklı dillerde farklı uzunlukta olması ve düzenin buna göre esnemek zorunda kalmasıdır. Çok dillilik
Mobil öncelikli dizine ekleme (Mobile-first indexing), Google’ın bir sayfayı dizine eklerken ve sıralarken sayfanın telefon tarayıcısına gösterilen sürümünü esas almasıdır. Sertifikalı üretim
N
noindex, bir sayfanın arama motoru dizinine alınmamasını isteyen ve sayfanın içindeki robots meta etiketiyle ya da sunucunun X-Robots-Tag yanıt başlığıyla verilen bir komuttur. Google’da görünmek
O
Odak tuzağı, klavye odağının bir bölgeye girip bir daha çıkamaması durumudur ve WCAG’in A seviyesinde açıkça yasaklanmıştır. Erişilebilirlik
Ö
Önbellek başlığı, bir kaynağın ne kadar süre saklanabileceğini ve nasıl doğrulanacağını tarayıcıya bildiren sunucu yanıt başlığıdır. Performans
R
Renk körlüğü, belirli renkleri birbirinden ayırt edememe durumudur ve dünya nüfusunun kayda değer bir bölümünü, özellikle erkekleri etkiler. Erişilebilirlik
S
Saha verisi (Field data), gerçek kullanıcıların gerçek cihazlarda ve gerçek ağlarda yaşadığı performans ölçümlerinin toplamıdır. Performans
Search Console, bir sitenin Google aramasındaki durumunu izlemeye, sorunlarını görmeye ve gidermeye yarayan, Google’ın ücretsiz sunduğu bir hizmettir. Google’da görünmek
Semantik HTML, her öğenin görünüşü için değil anlamı için seçilmesidir — başlık için başlık öğesi, düğme için düğme öğesi, liste için liste öğesi. Erişilebilirlik
Sertifika kapsamı, bir belgenin hangi faaliyetleri, ürünleri ve tesisleri kapsadığını yazan, belgenin üzerindeki tanımdır. Sertifikalı üretim
Sıkıştırma, metin tabanlı kaynakların sunucudan gönderilmeden önce küçültülmesi ve tarayıcıda açılmasıdır. Performans
Site haritası (sitemap) Site haritası, bir sitedeki sayfaların adreslerini ve isteğe bağlı olarak son değişiklik tarihlerini arama motorlarına tek dosyada bildiren, çoğunlukla XML biçiminde yazılan bir dosyadır. Google’da görünmek
Soft 404, ziyaretçiye «sayfa bulunamadı» ya da boş bir içerik gösteren ama sunucudan hata kodu yerine 200 (başarılı) kodu dönen sayfadır; Google bu sayfaları hata sayfası olarak değerlendirir ve dizine eklemez. Site geçişi
Sosyal uygunluk denetimi, bir üretim tesisinde çalışma koşullarının, iş sağlığı ve güvenliğinin ve iş etiğinin bir davranış kuralları setine göre bağımsız bir denetçi tarafından incelenmesidir. Sertifikalı üretim
T
Tarama bütçesi, bir arama motorunun belirli bir sürede bir siteden çekmeye ayırdığı istek sayısıdır. Yanıt motoru
TLS sertifika ömrü, bir sitenin HTTPS bağlantısını sağlayan sertifikanın düzenlendiği günden geçerliliğinin bittiği güne kadar geçen süredir. Sertifikalı üretim
Toplam sahip olma maliyeti (Total cost of ownership (TCO)), bir varlığı ya da hizmeti satın almanın ve kullanım ömrü boyunca kullanmanın bütün maliyetlerinin toplamıdır. Sertifikalı üretim
TTFB (Time to First Byte), tarayıcının isteği göndermesiyle sunucudan ilk baytı alması arasında geçen süredir. Performans
U
URL envanteri, bir sitenin arama motorlarının bildiği bütün adreslerinin — güncel sayfalar, adres varyantları ve eski adresler — tek bir listede toplanmış hâlidir; site yenileme ve taşımada yönlendirme haritası bu listeden çıkarılır. Site geçişi
Ü
Ülke alan adı (ccTLD), belirli bir ülkeye tahsis edilmiş iki harfli üst düzey alan adı uzantısıdır. Çok dillilik
V
Varlık (Entity), arama ve yanıt motorlarının tanıdığı ayrı bir şey — bir kişi, kuruluş, yer, ürün ya da kavram — anlamına gelir. Yanıt motoru
W
WCAG (Web Content Accessibility Guidelines), W3C tarafından yayımlanan ve web içeriğinin erişilebilirliğini test edilebilir başarı ölçütleriyle tanımlayan uluslararası standarttır. Erişilebilirlik
X
x-default, hiçbir dil sürümü kullanıcının diline uymadığında gösterilecek varsayılan sayfayı bildiren özel bir hreflang değeridir. Çok dillilik
Y
Yapılandırılmış veri, bir sayfanın içeriğini makinelerin anlayabileceği standart bir sözlükle etiketleyen ek katmandır. Yanıt motoru
Yazı tipi alt kümesi, bir yazı tipi dosyasının yalnız gereken karakterlerle yeniden üretilmiş hâlidir. Çok dillilik
Yeniden akış (Reflow), bir değişiklik sonrası tarayıcının sayfadaki öğelerin konum ve boyutlarını baştan hesaplamasıdır. Performans
Yerel ayar (Locale), bir kullanıcının dilini ve bölgesini birlikte tanımlayan ve biçimlendirme kurallarını belirleyen ayardır. Çok dillilik
Yerelleştirme (Localization), içeriği hedef pazarın kültürüne, alışkanlıklarına ve arama diline uyarlama işidir; çeviriden daha geniş bir çalışmadır. Çok dillilik
Yönlendirme zinciri, bir adresin son adresine tek adımda değil, birden fazla yönlendirmeden geçerek ulaşmasıdır; örneğin eski adres önce ara bir adrese, oradan da son adrese yönlendiriliyorsa iki adımlık bir zincir vardır. Site geçişi